Uitgelicht

Op deze pagina vindt u wekelijks een nieuw artikel. Deze keer een interview op het gebied van de Zorg over “Buurtzorg”.

Buurtzorg oogst ruime waardering clienten

De terugkeer van de wijkzuster

 Buurtzorg Nederland kreeg in februari van dit jaar een 8,5 als waardering van de cliënten. Ook huisartsen zijn veelal enthousiast over deze thuiszorgorganisatie die steunt op kleine, zelfstandige buurtteams die veel zorg verlenen en de administratie beperken waar het kan. De basisgedachte achter de organisatie is de “wijkzuster” van het verleden.

 Jos de Blok is de bedenker van de organisatie en hij begon er in 2006 mee in Enschede. De Blok is zelf directeur geweest van twee thuiszorgorganisaties en hij is ook werkzaam geweest als zorgverlener, wijkbroeder. Het ging hem steeds meer tegenstaan om te zien hoe geld weglekte naar de thuiszorgorganisatie terwijl de zorgverlening in toenemende mate onder druk kwam te staan. “Het vak van de zorgverlener zag ik naar de achtergrond verdwijnen terwijl dat in mijn ogen toch de zaak was waar alles om draaide: de relatie zorgverlener-cliënt.. Dat heeft mij er uiteindelijk toe gebracht een organisatie op te zetten in samenwerking met een aantal andere zorgverlenenden, huisartsen en zorgverzekeraars. 

Jos de Blok:”We hebben de wijkzuster terug laten keren”

 

Tijdwinst 

“Doordat we ons concentreren op de zorg, hebben we alles bij elkaar vaak minder tijd nodig voor ons werk. Dat is dus zelfs een kostenbesparing”, zegt De Blok.”Landelijk zou dat tot een vermindering van kosten met twee miljard euro kunnen leiden.” Dat is vooral een gevolg van de lage overheadkosten. De zorgverleners regelen zelf de contacten met de huisarts en voeren zelf een deel van de administratie uit. Door een onderlinge taakverdeling is de goede uitvoering daarvan gegarandeerd. “Daar komt bij dat Thuiszorgorganisaties en schoonmaakdiensten vooral uren willen draaien. Bij hen is de prikkel om een activiteit niet uit te voeren heel beperkt. Wij gaan ervan uit dat alles wat de cliënt graag zelf wil en kan doen, niet moet worden overgenomen..” 

Jos de Blok: “Kleinschaligheid en minder overheadkosten vormen de basis.”

 De aanpak van Buurtzorg heeft niet alleen voor de zorgvrager maar ook voor de zorgverlener een positieve uitwerking. “Doordat er een totaaloverzicht over het werk bestaat, voelt men zich weer meer verantwoordelijk voor een goede gang van zaken. De mensen zijn sterker, zelfredzamer en zelfstandiger.” Voor de cliënt brengt de nieuwe aanpak veel meer persoonlijke zorg en aandacht met zich mee. “Buurtzorg Nederland is een succesvolle organisatie”, geeft De Blok toe. “Er zijn op het ogenblik 100 buurtzorgprojecten.”

 Zinvolle tijdsbesteding

 Eén van die honderd is Buurtzorg Delft. Op het moment van het gesprek bestond de organisatie uit zes medewerkers maar ze was groeiende. Coördinator Albertine Viersma: “We werken zonder managers en dat scheelt stukken. Het is ons nooit goed duidelijk geworden wat al die managers eigenlijk deden.”

De eerste kennismaking met Buurtzorg Nederland vond plaats door een artikel in de krant dat “Comeback van de wijkzuster” heette. “Dat sprak me erg aan en ik heb meteen een aantal collega’s gebeld om te kijken of ze enthousiast te krijgen waren. We hebben toen ook twee avonden belegd en uiteindelijk hebben we toen zes belangstellenden overgehouden.” Viersma maakt duidelijk dat het eerste contact met de huisartsen nog wel moeizaam verliep. “Men vroeg zich erg af of wij wel in staat zouden zijn om zo’n organisatie goed op poten te zetten. Daarbij hebben we veel steun gehad van Jos de Blok die ook bij de gesprekken aanwezig was. Dat was wel van belang, vooral waar het om wetten en regels ging. Nu blijkt dat de huisartsen liever rechtstreeks contact met ons als zorgverlener hebben dan met een callcenter.”

Als het nodig is, zorgen de medewerkers van Buurtzorg Delft voor de aanvraag van een indicatie. “We vragen altijd een indicatie met spoed aan. Dan zijn de eerste veertien dagen financieel gedekt”, zegt wijkverpleegkundige Bonnie Liauw. “Meestal komt later de indicatie toch wel rond.” 

Succesfactoren:-         lage kosten (huisvesting); -         intensieve toepassing mobiele telefoon en internet; -         goede contacten met huisartsen, therapeuten en ziekenhuizen -         ruime persoonlijke aandacht voor cliënten -         team klein houden -         administratieve taken verdelen over teamleden -         24-uurs bereikbaarheid.

  

Elektronica 

Volgens Viersma en Liauw zijn elektronische hulpmiddelen bij Buurtzorg onmisbaar. “Laptop en mobiele telefoon maken het mogelijk om op elk moment contact te hebben met elkaar, met cliënten of met huisartsen. Zonder deze hulpmiddelen was het waarschijnlijk onmogelijk geweest.”  Liauw bezoekt op één morgen zo’n vier tot vijf cliënten “maar als het nodig is blijf ik wel anderhalf uur”, zegt zij. “Over het algemeen kom ik steeds bij dezelfde mensen. Van meet af aan hebben we goed contact met de eigen huisarts van de cliënt.” Dat directe contact past bij de kleinschalige opzet van Buurtzorg. “We willen hier niet verder gaan dan 12 mensen”, zegt Viersma. “Als er méér belangstelling komt, moet er een nieuwe Buurtzorggroep worden gevormd, onafhankelijk van ons. Méér dan twaalf mensen leidt tot een gebrek aan betrokkenheid en samenhang. . Zonder die betrokkenheid zouden we onder andere onze 24-uurs bereikbaarheid niet kunnen volhouden”

Kleinschaligheid houdt ook in dat de kosten laag moeten blijven. Naast de salarissen voor de wijkzusters behoort het centrale onderkomen tot de meest kostbare verplichtingen. “We hebben een heel kleine centrale post tegen een uiterst voordelige huur kunnen krijgen”, zegt Viersma. “Zoiets is onmisbaar.” 

Coördinator Albertine Viersma: “Kleinschaligheid voorwaarde om betrokkenheid te waarborgen”

  

Bekendheid 

Voor Buurtzorg is bekendheid in de eigen omgeving erg belangrijk. Juist door de persoonlijke contacten met cliënten,  huisartsen, therapeuten en ziekenhuizen komt er al gauw een circuit van mond-tot-mondreclame op gang. “Maar daarnaast is het zaak ook de media op te zoeken”, meent Liauw. “We doen dat zelf en dat vergroot onze betrokkenheid bij het werk. We hebben er meer plezier in  gekregen. Dat is bijvoorbeeld te zien aan de verrassend lage score aan ziekteverzuim. Die is bij ons één procent. ” 

Simon de Graaf: “Als er vertraging is, nemen ze meteen contact met je op.”

 Open contact 

De familie Jense-Schouten had al gehoord van Buurtzorg Delft.. “De goede verhalen zijn   dubbel en dwars uitgekomen”, zegt   Jan Jense. “het zijn fantastische menen, ze verdienen een stoel in de hemel.”  Hij is vooral getroffen door de betrokkenheid van de Buurtzorg. “Wee hebben altijd heel open met elkaar kunnen praten. Een héél enkele keer hebben we een conflict gehad maar dat hebben we prima uitgepraat. “Op den duur wordt het een soort familie van je

Simon de Graaf heeft minstens zulke goede ervaringen. Hij heeft een hersenbloeding gehad en kan dingen zelf maar heeft ook hulp nodig. “Je kunt goed met ze overleggen. Ik ben altijd medisch specialist geweest en ook over medische zaken kunnen we goed praten. Niet alleen over zakelijke onderwerpen maar ook over persoonlijke dingen. Je leert elkaar kennen. Bovendien zijn ze altijd bereikbaar. Als er een keer wat vertraging is, dan hoor je het meteen. Ook als ze wat eerder willen komen, bellen ze eerst om te overleggen. Dat is heel prettig. Daar komt bij dat het bijna altijd dezelfde persoon is. Dat is belangrijk want die weet hoe je je huis hebt ingericht en waarom alles een vaste plaats heeft.”

Marie-José Hijnekamp heeft met  Buurtzorg te maken gehad vanwege de zorg voor haar schoonmoeder. “In tegenstelling tot de gewone Thuiszorgorganisatie merkte je hier de persoonlijke betrokkenheid van deze mensen. De wijkverpleegkundige liet zich niet om de tuin leiden door mijn schoonmoeder die wel eens beweerde dat ze geen hulp nodig had. Ze bleef aandringen tot ze binnen was. Kijk, dat is zorgverlening.” 

Alle gebruikers prijzen de persoonlijke inzet van de Buurtzorgmedewerkers: “Het is echte zorg”.

  

Goede herinnering 

Trudie Stoute is niet minder positief over Buurtzorg: “Mijn man was ongeneeslijk ziek en de medewerkers van Buurtzorg Delft hebben mij in die moeilijke periode echte steun gegeven. Eigenlijk was ik te vroeg omdat Buurtzorg delft nog niet ebstond toen ik hulp nodig had. Toen heeft Jos de Blok ervoor gezorgd dat Buurtzorg Pijnacker tijdelijk inviel. Na veertien dagen kwamen de mensen van Buurtzorg Delft. Dat was echt een prachtig, soepele oplossing. “Ze hebben mijn verzorgd zoals je hoopt dat er voor een geliefde wordt gezorgd”, zegt zij. “Ze kwamen drie keer epr dag, ook in verband met zijn diabetes.” De zorg ging volgens Trudie soms tot in de details. “Mijn man kreeg een keer een epileptische aanval en toen moest hij naar het ziekenhuis. Nu droeg hij altijd een donkere bril omdat hij slecht tegen fel licht kon maar die bril hadden we vergeten. Eén van de mensen va Buurtzorg is die bril toen gaan halen.  Hun optreden heeft aan die hele periode toch nog iets moois gegeven.”